Bibliotheca Lindiana

mgr Elżbieta Bylinowa
Biblioteka Uniwersytecka w Warszawie

 

Samuel Bogumił Linde w kręgu książki.
Przewodnik po wystawie.

Pracowite życie Samuela Bogumiła Lindego upłynęło wśród książek, którymi się codziennie posługiwał w swojej pracy naukowej, czytał dla przyjemności, które sam pisał i którym służył jako bibliotekarz i organizator bibliotek.

Prezentując twórczość uczonego na początku wystawiamy wszystkie tomy pierwszego wydania Słownika języka polskiego. Nie zapominamy o mniejszych pracach, publikowanych w czasopismach, jak przykładowo szkice O literaturze słowiańsko-rosyjskiej podług dzieła bibliograficznego Sopikowa, drukowane w kilku numerach „Pamiętnika Warszawskiego”. Zasługi dla kultury polskiej miał już młody Linde, tłumacząc na język niemiecki Powrót posła J.U. Niemcewicza czy O ustanowieniu i upadku konstytucji polskiej 3 maja 1791. Te utwory jego późniejszych przyjaciół również pokazujemy.

Dzieło Lindego przedstawiamy na tle innych polskich słowników, jak np. Lexicon Latinopolonicum Jana Mączyńskiego, wydany w Królewcu w 1564 r. czy Thesaurus Abrahama Trotza, poprzednika naszego bohatera na stanowisku lektora języka polskiego w Lipsku.
Około roku 1818 był S.B. Linde powszechnie szanowanym, cenionym uczonym i obywatelem, któremu rozmaici autorzy dedykowali swoje prace. Pokazujemy najciekawsze dedykacje drukowane (np. J.M. Ossolińskiego, S.K. Potockiego, ale też byłych uczniów Liceum Warszawskiego) oraz rękopiśmienne (F. Adelunga, J. Kopitara, V. Hanki).
 
Ważną część ekspozycji stanowią stare druki z osobistej biblioteki S.B. Lindego, której część spadkobierczynie sprzedały Warszawskiemu Okręgowi Naukowemu. Linde, wytrawny bibliotekarz, nie oznaczał swoich książek  znakami własnościowymi, nie czynił też wewnątrz żadnych notatek. Pozycje z jego księgozbioru identyfikujemy na podstawie badań proweniencyjnych i Inwentarza BUW z 1855 r., wystawionego w jednej z gablot.
Na wystawie znalazły się również książkowe pamiątki rodzinne: po bracie Janie Wilhelmie Lindem, dziadku pierwszej żony Jakubie Ragge i po Ludwice z Nussbaumów Lindowej, drugiej żonie. Szczególnie wzruszający jest podarek imieninowy dla Ludwiki, najstarszej córki, z dedykacją „kochający ociec”.

Dla Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie istotna jest działalność S.B. Lindego jako Generalnego Dyrektora Biblioteki Publicznej. Prezentujemy więc kilka dokumentów z przechowywanego w Gabinecie Rękopisów BUW zespołu „Akta Komisj Rządowej Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego tyczące się Biblioteki Publicznej przy Uniwersytecie Warszawskim”, między innymi projekt budżetu biblioteki na rok 1824. Wystawiamy też kilka starych druków oznaczonych pieczęcią: SIGILL[UM] BIBLIOTH[ECAE] PUBLI[CAE] VARSAV[IENSIS] - czyli pierwszym znakiem własnościowym naszej instytucji.
 
W 1819 r. był Linde pełnomocnikiem KRWRiOP do przejmowania księgozbiorów skasowanych wówczas klasztorów.  W wyniku tej akcji sprowadził do Biblioteki Publicznej ok. 50 tysięcy starych druków. Większość z nich została wywieziona do Rosji po klęsce powstania listopadowego, ale część ocalała, w tym niektóre pozycje wymienione w sprawozdaniach do ministra S.K. Potockiego jako szczególnie cenne, np. pokazywane przez nas Tajemnice wszystkim oboyga płci nie tylko ku leczeniu rozmaitych chorob… barzo potrzebne Hieronima Ruscelli, wydane w Krakowie w 1620 r., które Dyrektor wywiózł od cystersów z Koprzywnicy.
 
Większość eksponatów pochodzi ze zbiorów BUW. Dzieki uprzejmości kilku osób i instytucji mogliśmy wzbogacić naszą ekspozycję -  mamy przyjemność pokazać trzy stare druki wypożyczone z Biblioteki Narodowej, dwa obiekty z Archiwum Polskiej Akademii Nauk w Warszawie, jeden rękopis z Biblioteki Instytutu Badań Literackich PAN oraz pamiątki rodzinne (miniaturowy portret S.B. Lindego oraz medalion z popiersiem Ludwiki z Bürgerów Lindowej) udostępnione przez profesora Andrzeja Marka Brandta.
Muzeum Jacka Malczewskiego w Radomiu pozwoliło nam na wykorzystanie kopii rysunku Fryderyka Chopina.

 

 
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Reklama
Copyright © 2017 Open Source Matters. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Joomla! jest wolnym oprogramowaniem dostępnym na licencji GNU GPL.
Joomla free themes, blog website hosting.